Vala ekstreme e të nxehtit që përfshiu Evropën në fund të qershorit shkaktoi një krizë të shëndetit publik, ndërsa rriti ndjeshëm rrezikun e zjarreve në pyje.
Temperaturat jashtëzakonisht të larta kontribuan në një rritje të vdekjeve të tepërta në disa vende, veçanërisht në mesin e të moshuarve, ndërsa thatësira e zgjatur la tokën dhe bimësinë të thata, duke sjellë një sezon më të hershëm dhe shkatërrues të zjarreve në pyje.
Sipas të dhënave paraprake, Francaregjistroi të paktën 2,025 vdekje të tepërta gjatë javës 22-28 qershor. Personat e moshës 65 vjeç e lart përbënin 85 përqind të vdekjeve të konfirmuara të lidhura me nxehtësinë. Në Belgjikë, 1,222 vdekje të tepërta u regjistruan midis 18 dhe 29 qershorit, duke përfaqësuar një rritje prej 39 përqind të vdekshmërisë së tepërt.
Ndërkohë, sistemi i monitorimit të përditshëm të vdekshmërisë në Spanjë i atribuoi 1,029 vdekje të tepërta në qershor temperaturave jashtëzakonisht të larta, dhe Holanda raportoi rreth 480 vdekje të tepërta, shumica e tyre midis të moshuarve.
Ndikimet në shëndet u shkaktuan jo vetëm nga temperaturat ekstreme të ditës, por edhe nga netët vazhdimisht të nxehta. Franca e përshkroi episodin si valën më intensive të të nxehtit të regjistruar ndonjëherë në Francën kontinentale dhe Korsikë, me temperaturën mesatare kombëtare 24-orëshe që tejkaloi 30 gradë Celsius për herë të parë. Temperaturat e natës mbetën jashtëzakonisht të larta, duke e penguar trupin të rikuperohej nga nxehtësia e akumuluar gjatë ditës.
Nxehtësia e vazhdueshme dhe reshjet e pakta të shiut thanë gjithashtu bimësinë dhe tokën, duke i bërë peizazhet shumë të djegshme dhe duke sjellë një fillim jashtëzakonisht të hershëm të sezonit të zjarreve në disa vende.
Franca ka regjistruar afërsisht 7,000 zjarre që nga fillimi i verës, duke djegur gati 8,700 hektarë, me flakët më të këqija të përqendruara në jug. Autoritetet thanë se sezoni i zjarreve filloi rreth dy deri në tre javë më herët se në vitet e kaluara.
Në Gjermani, zjarret nxorën në pah gjithashtu sfida specifike që lidhen me gjeografinë dhe historinë. Në Rotenfels, pranë Traisen në Gjermaninë Perëndimore, rreth 650 persona u evakuuan ndërsa flakët përhapeshin nëpër një pyll të vështirë për t’u aksesuar. Prania e municioneve të pashpërthyera të epokës së Luftës së Dytë Botërore i pengoi zjarrfikësit të ndërhynin drejtpërdrejt, duke i detyruar ata të mbështeteshin në postblloqe, sisteme spërkatësish, vende për shuarjen e zjarrit dhe robotë zjarrfikës.
Në bregdetin Adriatik të Kroacisë, temperaturat e larta, bimësia e thatë dhe erërat e forta i nxitën flakët. Gjatë gjysmës së parë të vitit, afërsisht 2,800 zjarre shkatërruan më shumë se 6,300 hektarë, një rritje e ndjeshme nga e njëjta periudhë e vitit të kaluar. Greqia, ku zjarret e verës janë të zakonshme, është përballur pothuajse çdo ditë me dhjetëra zjarre në pyje dhe toka të egra.
Në Itali, nxehtësia dhe thatësira e vazhdueshme kanë vënë disa rajone jugore, si dhe Siçilinë dhe Sardenjën, në rrezik zjarri “ekstrem” ose “shumë ekstrem”. Në Portugalinë qendrore, një zjarr në Vouzela plagosi shtatë persona, detyroi evakuimin e dy fshatrave dhe dogji më shumë se 7,000 hektarë. Me numrin e zjarreve dhe sipërfaqen e djegur që është dyfishuar në krahasim me të njëjtën periudhë në vitin 2025, Portugalia e ka ngritur sistemin e saj të reagimit ndaj zjarrfikësve ruralë në nivelin më të lartë operativ.
Qeveritë në të gjithë Evropën kanë reaguar duke shtrënguar rregullat e parandalimit dhe duke forcuar gatishmërinë për emergjenca. Franca ka zgjeruar përdorimin e dronëve dhe inteligjencës artificiale (IA) dhe ka përforcuar trajnimin e zjarrfikësve. Greqia ka intensifikuar sistemet e paralajmërimit të hershëm, ka kufizuar aksesin në pyje, ka detyruar pastrimin e bimësisë dhe ka zgjeruar monitorimin satelitor të asistuar nga dronë dhe IA.
Portugalia ka ndaluar përdorimin e makinerive në pyje, pastrimin e shkurreve me tehe metalike dhe fishekzjarrët gjatë periudhave me rrezik të lartë. Italia ka aktivizuar planin e saj kombëtar për valën e të nxehtit, ka lëshuar alarme të rregullta për nxehtësinë dhe ka rritur monitorimin e vdekjeve që lidhen me nxehtësinë dhe shtrimeve urgjente në spital.
Vala e fundit e të nxehtit tregoi se si Evropa po hyn në një epokë në të cilën moti ekstrem i verës po vjen më herët, po zgjat më shumë dhe po bëhet gjithnjë e më i vështirë për t’u menaxhuar. Ndërsa nxehtësia, thatësira dhe zjarret në pyje përforcojnë njëra-tjetrën, ato po ushtrojnë presion në rritje mbi sistemet e kujdesit shëndetësor, infrastrukturën kritike dhe shërbimet e emergjencës, duke paraqitur një sfidë në rritje për qeveritë në të gjithë Evropën.
